Zahiri School and Metaphor -The case of Ibn Hazm-

Abstract

İslam düşünce tarihinde Kur’ân’ı anlama ve yorumlama konusunda birçok akım ortaya çıkmıştır. Bu yaklaşım tarzlarından birisi de lafzın dildeki zâhirî anlamını birinci derecede referans kabul eden ve Kur’ân’ın anlam örgüsünü dilsel zeminde arayan zâhirî düşünce sistemidir. İlk defa hicrî üçüncü asrın başlarında daha çok dönemin düşünce yapısına tepkisel bir çizgide ortaya çıkan Zâhirîlik, İbn Hazm ile birlikte sistemli bir yapıya kavuşmuştur. İbn Hazm dinin nesnel anlamına ulaşmak için kendine has bir yorum metodu arayışına girer. İşte bu çalışmada konuya bir zemin oluşturması amacıyla öncelikle genel anlamda Kur’ân’ın muhtevası, üslûbu ve mecâzî dilin kutsal metinlerdeki önemi hakkında bilgi verildi; ardından zâhirî düşünce’nin tanımı ve te’vîl anlayışı incelendikten sonra İbn Hazm’in te’vîl anlayışını şekillendiren mecâzla ilgili görüşleri üzerinde duruldu. Zâhirî düşünce’nin geliştirdiği özgün yorum metodunun ortaya konulması ve İslam düşünce geleneğindeki yerinin tespiti çalışmanın temel amacını teşkil edecektir.