Sosyal yardımların sosyo-ekonomik etkileri: Şırnak ili örneği

Abstract

Yoksulluk ve gelir adaletsizliği insanlığın yaşadığı en büyük sorunlardan birisidir. Dolayısıyla ülkeler sosyal devlet anlayışının da etkisiyle bu sorunları çözebilmek amacıyla ulusal ve uluslararası çerçevede çeşitli uygulamalar yapmaktadırlar. Bunlardan birisi, bölgesel olarak il ve ilçe kapsamında uygulanan ve geçinme güçlüğü içinde olan bireylerin yaşamlarını iyileştirmeye yönelik yapılan sosyal yardımlardır. Sosyal yardımların olumlu yanları bireylerin eğitim, sağlık gibi faaliyetlerden yararlanabilmeleri sonucunda refah düzeylerinin artırılmasına yardımcı olması iken, olumsuz yanları ise insanların çalışma isteklerini azaltmasıyla birlikte istihdama katılımlarını engellemesidir. Bu kapsamda çalışmanın temel amacı, belirlenen hedef kitle çerçevesinde söz konusu sosyal yardımların ailelerin sosyo-ekonomik düzeylerini ne derece etki ettiğini ve hangi demografik değişkenler açısından nasıl bir farklılık gösterdiğini analiz etmek ve yorumlamaktır. Bunun yanında, ailelerin sosyal yardımları almadan önce ve aldıktan sonraki sosyo-ekonomik durumlarının da karşılaştırmalı olarak sunulması amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında Şırnak ili ve ilçelerinde sosyal yardım almakta olan 405 aile ile görüşülerek sosyal yardımları almadan önceki durumları ile sosyal yardımları aldıktan sonraki durumları, aldıkları yardım türleri ve aile üyelerinin istihdam durumuna ilişkin bilgileri analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen sonuçlara bakarak örneklem kapsamında yapılan sosyal yardımların etkili olduğunu söylemek mümkündür.