İbn Abdulvehhab’ın Hocası: Muhammed Hayat es-Sindi ve Ashabu’l-Hadis Metodolojisinin İhyası

Abstract

18. Yüzyılın ilk yarısında Hicâz’ın Medine şehrindeki en önde gelen bir hadis âlimi olan Muhammed Hayât es-Sindî, tartışmalara yol açan Necidli ıslah önderi Muhammed b. Abdilvehhâb’ın hocalarından birisidir. Erken modern dönem İslâm düşüncesi araştırmacıları, Sindî’nin İbn Abdülvehhâb’a etkisi hususunda hemfikir değildirler. Bu çalışmada Hayât es-Sindî’nin, fıkhın temel kaynağı olan hadise bakışı, ictihâd çağrısı, mezheplerin bıraktığı mirasa ve bir mezhebe taraflı bir şekilde bağlanmaya muhalefeti üzerinde odaklanarak onun yaşamı ve eserlerine dair kısa bir inceleme sunacağım. Hanbelî olan İbn Teymiyye’nin tesirinde kalmış olmasına rağmen, Hayât esSindî’nin bakış açısı ve metodolojisi klasik Ehl-i Hadis’e daha yakındır. Hayât es-Sindî gibi İbn Abdülvehhâb da yerleşik mezhep sistemini eleştirmiş, fıkıh usûlünün araçlarını dikkate almamış ve fıkıh mirasına kayıtsız bir tavır içerisinde görünmüştür