İbn Sinâ'da Varlığın Kısımlandırılması ve Şehristâni'nin Eleştirileri

Abstract

İbn Sînâ metafiziğine karşı eleştirel bir eser kaleme alan Şehristânî, Musâra‘atü’l-felâsife adını verdiği kitabında ilk problem olarak İbn Sînâ’nın varlığı kısımlandırmasını inceler. İbn Sînâ’da iki farklı varlık tasnifi olduğunu iddia eden Şehristânî, İbn Sînâ ontolojisindeki zorunlu – mümkün ve cevher – araz şeklindeki kısımlandırmayı birbiriyle çelişen iki farklı tasnif olarak kabul eder ve buna ilişkin eleştiriler getirir. Şehristânî, diğer eleştirilerini de İbn Sînâ’nın varlık kısımlandırmasının bazı yerlerinde lâfzî eksiklikler bulunduğu ve onun kısımlandırmasının kapsayıcı bir tasnif de olmadığı gibi iddialar üzerine inşa eder. Bu çalışmada onun bu iddia ve eleştirilerinin bir değerlendirilmesi yapılacaktır