Ebû Hanîfe’nin iman ve kastın tespitiyle ilgili görüşlerinin mukayesesi

Abstract

İslam hukukunda öldürme suçundan dolayı kısâs cezasının uygulanabilmesi için eylemin amd kapsamında yer alması gerekmektedir. Ebû Hanîfe, sadece silah veya silah hükmünde olan aletlerle icra edilen eylemleri amd kapsamında değerlendirmiştir. Failin öldürme kastının bilinemeyeceği görüşünü benimseyen Ebû Hanîfe, birtakım ölçüler vasıtasıyla failin kastını tespit etme ve kısâsın uygulanıp uygulanmayacağını doğrudan failin kastına göre belirleme yoluna gitmemiştir. İman konusunda da benzer bir metot izleyen Ebû Hanîfe, kişinin iman sahibi olup olmadığının bilinemeyeceğini ileri sürmekte ve kişiyi mümin olarak kabul etmek için dil ile ikrarı yeterli görmektedir. Bu makalede, Ebû Hanîfe›nin insanın iç âlemiyle ilgili iki husus olan iman ve kastın tespitinde zahire, dış görünüşe itibar eden bir muhakeme yürüttüğü tezi ortaya konmaktadır.