COVID-19 (Koronavirüs) salgını sürecinde mobil ödeme sistemlerinin algılanan risk, algılanan güven ve kullanma niyeti üzerine bir araştırma

Abstract

Amaç – Mobil alışveriş uygulamaları üzerinden gerçekleştirilen ödeme işlemlerine ilişkin belirsizlikler, tüketicilerin algılanan risk, algılanan güven ve kullanma niyetlerini etkilemektedir. Özellikle, COVID-19 salgını nedeniyle mobil alışveriş uygulamaları üzerinden gerçekleştirilen ödemelere ilişkin artan işlem hacimleri, tüketicileri daha da kaygılandırmaktadır. Bu çalışmanın amacı, günümüz dijital çağında tüketiciler tarafından sıklıkla kullanılmaya başlanan mobil ödemelere ilişkin, algılanan risk, algılanan güven ve kullanma niyetlerini belirlemektir. Ayrıca, katılımcıların bu değişkenlere ilişkin değerlendirmeleri, sosyo-demografik özellikleri nezdinde karşılaştırmalı olarak sunulmuştur. Böylelikle, COVID-19 salgını katılımcıların mobil ödemelere ilişkin algılarındaki değişimler gözlemlenmiş olacaktır. Yöntem – Araştırma verilerinin toplanmasında, çevrimiçi anket yönteminden faydalanılmıştır. Araştırmanın evrenini, Türkiye de ikamet eden mobil alışveriş uygulamaları kullanıcıları oluşturmaktadır. Örneklem kitlesini, basit (tesadüfi) örnekleme yöntemi ile seçilen, 434 mobil alışveriş kullanıcısı oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin analizinde öncelikle, geçerlilik ve güvenilirlik analizleri yapılmıştır. Daha sonra, doğrulayıcı faktör analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. Son olarak ise, ANOVA ve t-testi analizi uygulanmıştır. Bulgular – Araştırma analizleri neticesinde, algılanan risk, algılanan güven ve kullanma niyetinin; mobil ödeme kullanma sıklığı, mobil ödeme sistem tercihi, yaş, cinsiyet, eğitim durumu ve gelir durumuna göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Tartışma – Araştırma bulgularına göre, farklı demografik özelliklere sahip kullanıcıların, algılamalarında da farklılıklarının olabileceği sonucuna varılmıştır. Bu doğrultuda, Türkiye’de mobil ödemelere ilişkin pazarlama stratejilerin belirlenmesi konusunda; cinsiyet, yaş, gelir ve eğitim durumu gibi farklılıklara sahip kullanıcılar için farklı iletişim yöntemlerinin ve araçlarının kullanılması, işletmeler açısından faydalı olacaktır.