Kırılgan Beşli Ülkelerinde Kirlilik Sığınağı Hipotezinin Test Edilmesi

Abstract

Kirlilik sığınağı hipotezine göre; küreselleşme neticesinde ticaret engellerinin ortadan kalkması ile \rberaber, kirlilik yaratan sektörler, gelişmekte olan ülkelerde yoğunlaşmakta iken temiz endüstriler, gelişmiş \rülkelerde faaliyet göstermektedir. Gelişmiş ülkelerde artan temiz çevre bilinci nedeniyle, gelişmiş ülkeler \rkirlilik yaratan üretimlerini gelişmekte olan ülkelere kaydırmaktadır. Bu çalışmada kırılgan beşli ülkelerinde \r(Hindistan, Endonezya, Brezilya, Türkiye, Güney Afrika) kirlilik sığınağı hipotezinin geçerliliği \rsınanmaktadır. 1990-2019 dönemine ait yıllık verilerin kullanıldığı çalışmada, öncelikle veriler arasındaki \retkileşimlerin varlığını ortaya koymak amacıyla veriler yatay kesit bağımlılığı testine tabi tutulmuştur. Yatay \rkesit bağımlılığı test sonuçlarına göre; verilerde yatay kesit bağımlılığı bulunmaktadır. Daha sora verilerin \rdurağanlıkların ölçülmesi sırasında, yatay kesit bağımlılığını dikkate alan CADF testinden faydalanılmıştır. \rDurağanlık testlerinden sonra, karbondioksit emisyonu ve doğrudan yabancı yatırımlar arasındaki nedensellik \rilişkisinin ortaya konulmasında Canning Pedroni nedensellik analizinden yararlanılmıştır. Canning Pedroni \rnedensellik analizi sonuçlarına göre Güney Afrika, Endonezya ve Türkiye’de karbondioksit emisyonundan \rdoğrudan yabancı yatırımlara doğru nedensellik ilişkisi söz konusu iken, Hindistan ve Brezilya’da \rkarbondioksit emisyonundan doğrudan yabancı yatırımlara doğru nedensellik ilişkisi söz konusu değildir. Buna \rkarşın; kırılgan beşli ülkelerinin tamamında doğrudan yabancı yatırımlardan karbondioksit emisyonuna doğru \rnedensellik ilişkisi bulunmamaktadır. Bu husus, kirlilik sığınağı hipotezinin kırılgan beşli ülkelerinde geçerli \rolmadığını ortaya koymaktadır. Bir başka deyişle, kırılgan beşli ülkelerinde artan doğrudan yabancı \ryatırımlarla beraber çevre kirliliğinin göstergesi olan karbondioksit emisyonunda bir artış görülmemektedir.