Rey İle Makbul Olmayan Tefsir Yönelimleri

Abstract

Bu çalışmada, Frankfurt’un “Taş Paradoksu” bağlamında, Descartes’ın ezeli doğrular doktrininin; matematik, mantık, metafizik ve ahlakî norm ve doğrularının Tanrı’nın iradesince belirlenip belirlenmediği tartışılmıştır. Bazı Descartes takipçileri, ahlakî norm ve doğruların Tanrı’nın iradesince belirlenmesinin, matematiksel, mantıkî ve metafiziksel doğruları da kapsayacak şekilde genişletilemeyeceğini iddia ederken; diğer Descates takipçileri ise, sadece ahlakî norm ve doğruların değil aynı şekilde matematiksel, mantıkî ve metafiziksel doğruların da Tanrı’nın iradesince belirlenebileceğini iddia etmişlerdir. Birbirinden farklı bu tür iki Descartesçi anlayışın oluşmasının temel nedeni, Descartes’ın konuya ilişkin metinlerinde bazen yeteri kadar açık olmayışıdır. Bu çalışmamızda, Descartes’ın konuya ilişkin tutarlı görüşünü vereceğim. Ki bu da, ezeli doğruların Tanrı tarafından özgür bir şekilde yaratıldığı gibi özgür iradesince de değiştirilebileceğidir