Seyyid Ali Fındıkî'nin hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri

Abstract

Seyyid Ali Fındıkî, (1892/1968) Cizre'de yetişmiş önemli şair ve mutasavvıf şahsiyetlerdendir. İlk eğitimini babasından almış olup tahsil için bölgenin birçok ilim yerleşkesini dolaştıktan sonra, ilmî icazetini alarak doğduğu yer olan Fındık'a geri dönmüştür. Daha sonra tanıştığı Şeyh Muhammed Seydâ'ya (1890/1968) mürid olmuş onun ilim sohbetlerine zikir halkalarına katılıp ondan tasavvufî icazet almıştır. Tezimizin birinci bölümünde, Seyyid Ali Fındıkî'nin hayatı ve eserleri ele alınmıştır. Bununla bağlantılı olarak ailesi, ilmî serüveni, tasavvufî hayatı, şeyhi ve tasavvufî hayata girişi ile ilmî şahsiyeti üzerinde durulmuştur. Bunun yanı sıra kaleme aldığı risaleleri ve bu risalelerden günümüze gelmiş olanlar hakkında kısa bilgiler verilmiş olup özellikle tezimizin ana muhtevasını şekillendiren "Dîvan" hakkında inceleme yapılmıştır. Tezimizin ikinci bölümünde, Seyyid Ali Fındıkî'nin tasavvufî görüşleri üzerinde duruldu. Fındıkî'nin tasavvufa dair görüşleri yer yer klasik tasavvuf anlayışı çerçevesinde ele alındıysa da eleştirel yönü üzerinde de durulmuştur. Fındıkî, tasavvufî hayatı övmekle beraber tasavvuf ehlinin bazı hatalarını eleştirmekten geri durmamıştır. Fındıkî'nin en çok değindiği noktalardan biri de ilim ve amel birlikteliğidir. Yaşadığı dönem itibariyle gerçek dostluğun neredeyse hiç kalmamasından dem vurmuştur. Fındıkî sadece sıradan bir âlim değil, dini ve sosyal hayatta meydana gelen yozlaşmaya çareler üreten, yeri geldiğinde taşın altına elini koyan, karakteri güçlü bir şahsiyettir.