Sosyal Hizmet Öğrencilerinin Yaşlı Ayrımcılığı Tutumlarının Belirlenmesi: Şırnak Üniversitesi Örneği

Abstract

Üniversite öğrencilerinin yaşlılara ve yaşlı ayrımcılığına yönelik tutumlarını tespit etmeyi amaçlayan bu çalışmada öğrencilerin sosyodemografik özellikleri ile yaşlı ayrımcılığı tutumları arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırmanın örneklemini Şırnak Üniversitesi Sosyal Hizmet Bölümünde öğrenim gören rastgele seçilmiş 80 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma öncesinde Şırnak Üniversitesi’nden etik kurul onayı alınmıştır (20.04.2022 tarih ve 2022/60 sayı). Veriler 2022 Nisan ve Mayıs aylarında toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak tanımlayıcı form ve Yaşlı Ayrımcılığı Tutum Ölçeği (YATÖ) kullanılmıştır. Yaşlı Ayrımcılığı Tutum Ölçeği \"yaşlının yaşamını sınırlama\", \"yaşlıya yönelik olumlu ayrımcılık\" ve \"yaşlıya yönelik olumsuz ayrımcılık\" konularını içeren üç alt boyuttan ve 23 maddeden oluşan bir ölçektir. Araştırmada kullanılan 5’li Likert tipli YATÖ’ye verilen cevaplar her bir maddeye verilen toplam puanlar üzerinden analiz edilmiştir. Öğrencilerin ölçekten alabilecekleri maksimum puan “115”, minimum puan ise “23”dür. YATÖ puan ortalamasının “115”e yaklaşması öğrencinin yaşlı ayrımcılığına ilişkin olumlu tutuma sahip olduğunu gösterirken “23”e yakın olması ise öğrencinin olumsuz tutuma sahip olduğunu göstermektedir. Puanların ortalamanın üstünde kalması olumlu, ortalamanın altında kalması ise olumsuz tutum olarak kabul edilmektedir. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 26 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Yaş, cinsiyet, sınıf düzeyi, yaşanılan yer, aile tipi, aile geliri, anne ve babanın eğitim durumu, yaşlılarla birlikte yaşama ve mezun olduktan sonra yaşlılarla çalışma isteği bağımsız değişkenler olarak belirlenmiştir. Araştırmada öğrencilerin Yaşlı Ayrımcılığı Tutum Ölçeği puan ortalaması 68,41 ± 9,317 olup öğrencilerin yaşlılara yönelik tutumları olumlu bulunmuştur. Öğrencilerin sosyodemografik özellikleri, Yaşlı Ayrımcılığı Tutum Ölçeği (Ageism Attitude Scale-ASS) ve alt boyut puan ortalamalarına göre incelendiğinde ASS alt boyutu olan yaşlıya yönelik olumlu ayrımcılık ile doğum yeri ve üniversite öncesinde yaşanan yer arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır (p<0.05). Köyde doğan ve üniversiteden önce köyde yaşayan öğrencilerin yaşlıya yönelik olumlu ayrımcılık puan ortalamaları kasabada/şehirde doğan ve kasabada/şehirde yaşayan öğrencilerden yüksektir(p<0.05).