Entelektüel Sermaye ve Finansal Performans: Bankacılık Sektörü Üzerine Bir Araştırma

Abstract

Çalışmada, Borsa İstanbul’da pay senetleri işlem gören bankaların Mart 2010 ile Aralık 2020 dönemindeki entelektüel sermayeleri ile finansal performansları arasındaki kısa ve uzun dönemli ilişkiyi ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Mevcut çalışmada entelektüel katma değer katsayısı ve bileşenleri ile entelektüel sermaye ölçülürken, finansal performans ise aktif karlılık ve özsermaye karlılığı ile ölçülmüştür. Bu doğrultuda kurgulanan dört farklı ekonometrik model PMG-ARDL yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda beşeri sermaye etkinliği ve entelektüel katma değer katsayısı ile aktif karlılık ve özsermaye karlılığı arasında uzun dönemde negatif ilişki tespit edilirken, kısa dönemde entelektüel katma değer katsayısı ve yapısal sermaye etkinliği ile finansal performans arasında negatif ilişkiler bulgulanmıştır. Buna ek olarak hata düzeltme modeline göre ise bankacılık sektörünün finansal performansında meydana gelen dengesizliklerin sonraki dönemde ortalama %32 kadarının düzeleceği de bulgulanmıştır. Bu bulgu sektörün entelektüel katma değeri ile finansal performansı arasındaki kısa dönemli dengesizliklerin uzun dönemde dengeye geleceğinin de göstergesidir. Bankaların katma değer yaratma sürecinde beşeri, yapısal, fiziksel ve finansal sermaye kaynaklarından meydana gelen varlık yapısını başarılı bir şekilde yönetemediği, entelektüel sermaye yatırımlarını kaynak olarak değerlendiremedikleri ve entelektüel sermayeyi bir rekabet gücü olarak görmedikleri söylenebilmektedir.