Uluslararasılaşmada kurumsal sosyal sorumluluk ve örgütsel vatandaşlık davranışı: Şırnak örneği

Abstract

İşletmeler, toplumun ihtiyaçları doğrultusunda üretimde bulunurken sadece ekonomik sorumlulukları dikkate almaktaydı. Ancak zaman içerisinde işletmelerin ekonomik sorumluluk dışında başka sorumlulukları olduğu kabul edilmiştir. Bu sorumluluklar Kurumsal Sosyal Sorumluluk (KSS) kavramı altında; ekonomik, yasal, etik ve gönüllü sorumluluk olarak sınıflandırılmıştır. Uluslararası işletmeler göz önünde olduklarından KSS uygulamalarını ulusal işletmelere kıyasla daha çok önemsedikleri düşünülebilir. Ancak ulusal işletmeler de toplumla yakından ilişkili olduklarından KSS uygulamalarını önemseme gereği duyabilmektedir. İşletmelerin varlığını sürdürebilmelerinde önemli bir diğer konu çalışanların örgütsel vatandaşlık davranışlarıdır (ÖVD). Ulusal veya uluslararası işletmelerin başarılı olabilmeleri çalışanların ekstra rol davranışı sergilemesine bağlıdır. Bu çalışmada işletmelerin uluslararasılaşmasında yöneticilerin KSS uygulamaları ve çalışanların ÖVD' lerinin etkili olup olmadığını tespit etmek amaçlanmıştır. Bu kapsamda Şırnak ilinde faaliyet gösteren ulusal ve uluslararası işletme yöneticileri ve çalışanlarıyla anket yapılmıştır. Yapılan analizlerde ulusal ve uluslararası işletme yöneticilerinin KSS uygulamaları arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Ayrıca çalışanlar arasında da ÖVD açısından bir fark bulunamamıştır. Anahtar Kelimeler: Kurumsal Sosyal Sorumluluk, Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Uluslararasılaşma

Business were producing in line with the needs of the society and only took into account economic responsibilities while producing. However, over time, it has been accepted that businesses have responsibilities to the state and society in addition to economic responsibility. These responsibilities are classified economic responsibility, legal responsibility, ethical responsibility and voluntary responsibility under the concept of Corporate Social Responsibility. Since business operating in the international arena be in the lime light, it can be thought that they care more about CSR practices than national business. However, national business also need to care about CSR practices as they are more intertwined with the society. Another important issue for businesses to survive is organizational citizenship behaviors of employees. In order for national and international businesses to be successful both economically and socially, it depends on the extra role behavior of the employees. In this study, it is aimed to determine whether the CSR practices of the managers and the OCB of the employees are effective in the internationalization of the business. In this context, a survey was conducted with national and international business managers and employees operating in Şırnak province. In the analysis, no significant difference was found between the CSR practices of national and international business managers. In addition, there was no difference between the employees in terms of OCB. Keywords: Corporate Social Responsibility, Organizational Citizenship Behavior, Internationalization