Şırnak ili pamuk ekim alanlarında bulunan zararlı lepidoptera türleri, popülasyon yoğunlukları ve avcıları üzerinde araştırmalar

Abstract

Amaç: Bu çalışma, 2016-2017 yıllarında Şırnak ili Cizre ve Silopi ilçelerinde pamuk alanlarındaki zararlı lepidopter türlerini, önemli türlerin popülasyon gelişimlerini, yoğunluklarını ve doğal düşmanlarını belirlemek için yürütülmüştür.Yöntem ve Bulgular: Şırnak ili pamuk ekim alanlarında yürütülen çalışmada gözle kontrol yöntemi, ışık tuzağı ve feromon tuzağı yöntemleri kullanılmıştır. Heliotis armigera ve Earias insulana’nın çalışma yapılan her alanda bulunduğu ve mücadele yapılmadığı takdirde önemli zarar verdikleri gözlemlenmiştir. Şırnak ilindeki pamuk alanlarında yapılan bu çalışmada, belirlenen Lepidoptera türlerinin predatörleri olarak, Coleoptera takımının Coccinellidae (beş tür) ve Carabidae (bir tür), Diptera takımının Syrphidae (bir tür); Hemiptera takımının Anthocoridae (bir tür), Nabidae (bir tür) ve Miridae (bir tür); Hymenoptera takımının Sphecidae (bir tür) ile Neuroptera takımının Chrysopidae (bir tür) familyasından giren toplam 15 tür tespit edilmiştir.Genel Yorum: Çalışma sonucunda pamuk yetiştiriciliği yapılan alanlardan elde edilen lepidopter türlerden Helicoverpa armigera (Hübner) ve Earias insulana (Boisduval), en yaygın ve yoğun türler olarak belirlenmişlerdir. İkinci derecede zararlı türler ise Spodoptera exigua (Hübner) ve Agrotis ipsilon (Hufnagel) olarak tespit edilmiştir. Yoğun olarak görülen önemli predatör türlerin ise Coccinellidae, Miridae, Nabidae ve Chrysopidae familyasına giren türler olduğu görülmüştür.Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Elde edilen sonuçlar, bölge için gelişimi ve verimi iyi olan çeşitlerin belirlenmesi ve entegre mücadele kapsamında öncelikle biyoteknik mücadele yöntemlerinin kullanılması ve çalışmada elde edilen zararlılar ile ilgili biyolojik kriterlerin kullanılarak mücadele uygulama takviminin hazırlanmasının uygun olacağını göstermiştir.