Anadolu aleviliğinde görgü cemi:Adıyaman örneği

Abstract

Alevî‐Bektaşî kültüründe cem erkânı ibadetlerin özüdür. Görgü veya İkrar Cemi Alevîlik ve Bektaşîlikte icra edilen en önemli erkândır. Bu erkân, Alevî ve Bektaşîlerin yıl içinde zaman zaman kendilerini Hakk katında ve toplum nezdinde temize çıkarmak, aklamak için yaptıkları özel cemlerdir. Alevî top‐ lumu yüzyıllar boyunca mahkemeye gitmeden, hâkim ve savcı karşısına çık‐ madan kendi aralarındaki problemlerini dedenin huzurunda çözüme kavuş‐ turmuşlardır. Makalede alan araştırması yapılarak bu dini ve kültürel gelene‐ ğin günümüzde de varlığını koruyup korumadığı sorusuna cevap verilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda çalışmada genel olarak Cem erkânı, özel olarak da Adıyaman Gölbaşı ve Besni yöresinde Dede olarak hizmet veren, Cem Vakfı, Adıyaman Gölbaşı Cem ve Kültür Evi eski başkanı Niyazi Arslan Dede tarafın‐ dan icra edilen Görgü Cemi incelenmiştir. Görüşme ve gözlem tekniği kullanı‐ larak hazırlanmış olan bu çalışmada yüzyıllardır Alevî‐Bektaşî kültüründe ya‐ pılan Görgü Cemi’nin bölgesel benzerlik ve farklılıkları ortaya konmaya çalı‐ şılmıştır. Sözlü kültürün izlerini bünyesinde barındıran Alevî‐Bektaşî inancı‐ na ait ritüellerin ve icra edilişlerin bu ta